Sardynia zachwyca nas nie tylko krajobrazami, ale też plażami z niemal bajkowym piaskiem. Niektórzy próbują zabrać go do domu w butelce czy słoiku. Taka pamiątka wydaje się nieszkodliwa. Niestety, może przysporzyć nam poważnych kłopotów na lotnisku i zakończyć się wysokim mandatem.
Spis treści
Dlaczego nie możemy zabierać piasku?
Na pierwszy rzut oka trudno zrozumieć ten zakaz. Przecież butelka piasku to tylko odrobina z ogromnych plaż. Jednak z punktu widzenia środowiska każda taka „odrobina” ma znaczenie. Rocznie setki tysięcy turystów odwiedzają Sardynię. Gdyby każdy z nas zabrał chociażby garść piasku, krajobraz szybko by się zmienił. Władze wyspy już kilka lat temu zaczęły zauważać ubytki na najpiękniejszych plażach. Dlatego zdecydowano się na wprowadzenie zakazu wywozu piasku, kamyków i muszli.
Zakaz obowiązuje od lat, ale nie wszyscy o nim wiedzą. Dotyczy nie tylko lokalnych mieszkańców, ale przede wszystkim nas, turystów. Zabierając piasek z plaży, łamiemy lokalne przepisy i działamy na szkodę środowiska. Nawet jeśli nie mamy złych intencji, możemy zostać ukarani. Piasek z Sardynii jest bowiem uznawany za dobro wspólne, które ma być chronione.
Co grozi za złamanie przepisów?
W Sardynii kontrole są prowadzone regularnie, szczególnie na lotniskach. Torby i bagaże są prześwietlane. Jeśli służby celne znajdą w walizce piasek lub kamienie, możemy zostać zatrzymani. Zazwyczaj kończy się to mandatem. Jego wysokość potrafi nas zaskoczyć. Kara może wynieść nawet kilka tysięcy euro. To bardzo dużo jak na butelkę z wakacyjnym wspomnieniem.
W skrajnych przypadkach możemy być nawet oskarżeni o kradzież dobra chronionego. Nie jest to jednak częste. Zazwyczaj kończy się na konfiskacie pamiątki i wysokiej grzywnie. Władze Sardynii nie robią wyjątków. Chcą w ten sposób uświadomić, że piasek nie jest darmowym suwenirem. To element przyrody, który trzeba szanować.
Skąd wziął się ten zakaz?
Wszystko zaczęło się od coraz częstszych interwencji lokalnych aktywistów i ekologów. Od lat obserwowali oni zmiany na plażach. Piasek, który jeszcze niedawno był biały i czysty, zaczął znikać. Na niektórych odcinkach pojawiły się nawet gołe skały. Problem był szczególnie widoczny na plażach z różowym lub kwarcowym piaskiem. Te miejsca przyciągały największą uwagę turystów.
Władze regionalne, wspierane przez rząd Włoch, wprowadziły więc restrykcje. Zabroniono wywozu piasku, kamieni, muszelek i innych naturalnych materiałów. Zakaz objął również sprzedaż takich pamiątek w sklepach. Choć z początku był traktowany z przymrużeniem oka, dziś nie jest już ignorowany. Strażnicy plażowi i celnicy regularnie prowadzą kontrole. Informacje o zakazie są wyraźnie oznaczone na plażach oraz w przewodnikach.
Jakie miejsca są szczególnie chronione?
Największe restrykcje obowiązują na północnym wybrzeżu wyspy. Szczególną ochroną objęta została plaża La Pelosa w Stintino. To jedno z najpiękniejszych miejsc w Europie. Znajdziemy tam piasek niemal biały jak mąka i krystaliczną wodę. Władze lokalne uznały tę plażę za teren wymagający ścisłej ochrony.
Podobnie jest w rejonie Costa Rei czy Cala Mariolu. Te miejsca są pod nadzorem ekologów. W sezonie letnim liczba odwiedzających jest ograniczana. Wprowadzono też opłaty za wstęp i limity dzienne. Wszystko po to, by nie dopuścić do dalszej degradacji środowiska. Zbieranie piasku lub kamieni w tych miejscach może skończyć się najwyższymi karami.
Czy pamiątki z plaży naprawdę są warte ryzyka?
Wielu z nas chce przywieźć z wakacji coś więcej niż zdjęcia. Słoik piasku może wydawać się romantyczny i sentymentalny. Jednak coraz częściej pytamy samych siebie, czy warto ryzykować. Piasek to część ekosystemu, który bez naszej ingerencji przetrwa znacznie dłużej. Warto poszukać innych pamiątek. Lokalne rękodzieło, produkty kulinarne czy fotografie również mają wartość. Co więcej, nie narażamy się na kłopoty na granicy.
Zostawiając piasek tam, gdzie jego miejsce, pokazujemy szacunek do przyrody. Pomagamy zachować plaże Sardynii dla przyszłych pokoleń. To świadoma turystyka, która nie szkodzi i nie zostawia po sobie śladu.
