Myślałeś, że Kraków to tylko Wawel, Kościół Mariacki i gołębie na Rynku? Czas zmienić perspektywę! W mieście królewskim rozpanoszyła się nowa smocza dynastia – urocza, figlarna i stworzona do zdjęć. Poznaj Smoczy Szlak, który wywraca klasyczne zwiedzanie do góry nogami.
Spis treści
Miasto w cieniu legendy. Ale co, jeśli smoków jest więcej?
Oczywiście każdy zna historię o Smoku Wawelskim – potworze, którego pokonał szewczyk Skuba. Po pierwsze rzeźba ziejąca ogniem u stóp Wawelu, zaprojektowana przez Bronisława Chromego, to już klasyk. Ale Kraków poszedł o krok dalej – a raczej o kilkadziesiąt smoków dalej.
W listopadzie 2023 ruszył projekt „Smok co krok”, wybrany przez mieszkańców w ramach Budżetu Obywatelskiego Miasta Krakowa. Bez wątpienia pomysł był prosty: rozsypać po mieście rzeźby smoków – nie groźnych, a uroczych, zabawnych i bardzo fotogenicznych. Tak powstał Smoczy Szlak Kraków, czyli nowy sposób na zwiedzanie miasta z radością i błyskiem w oku.
Najfajniejsze smoczki na trasie – poznaj smoczą elitę Krakowa
Oczywiście Smok Smokowi nierówny – jedne są artystami, inne podróżnikami, jeszcze inne… robią zakupy. Ale każdy ma coś, co wyróżnia go z tłumu. Jeśli chcesz poznać crème de la crème Smoczego Szlaku, oto lista tych, których po prostu musisz spotkać:
- Smok Wawelski (Wawel, przy wejściu do Smoczej Jamy)
Brązowy gigant ziejący ogniem od 1972 r. Symbol miasta i jego legendy (autor: Bronisław Chromy). - Smok Geodeta (Aleja Dembowskiego 12, przy SP nr 29)
Stoi dokładnie na linii Krakowskiego Południka Zerowego. Edukacyjny i z charakterem – nawiązuje do krakowskiej historii astronomicznej. - Smok Turysta (Wejście do Parku Bednarskiego od ul. Parkowej)
Z plecakiem, gotów do drogi. Ustawiony w miejscu dawnego kamieniołomu, w którym dziś rośnie park. - Smok Kazimierz (Ul. Podgórska 34, przed Galerią Kazimierz)
Z torbami zakupów, dynamiczny i nowoczesny. Ufundowany przez galerię, odsłonięty przez Andrzeja Mleczkę 11 czerwca 2024 r. - Smok Wodny (Plac na Groblach, róg ul. Powiśle i ul. Smoczej)
Smok chillujący nad rzeką – kocha Wisłę jak lokalni wędkarze. - Smok Filmowiec (Aleja Krasińskiego 34, przy Kinie Kijów)
Z kamerą przy oku – gotów na smoczy dokument. Kino Kijów działa tu od 1967 r. - Smok Malarz (Plac Axentowicza, obok lodziarni Good Lood i Radia Kraków)
Z ramą obrazu, jakby szukał idealnego kadru. Hołd dla Teodora Axentowicza. - Smok z Mapą (Park Krakowski, wejście od Placu Inwalidów)
Pomaga się zorientować w terenie – świetny na start smoczej przygody. - Smok z Latawcem (Park Jordana, wejście od strony Błoń)
Lekki, dziecięcy i pogodny. Idealny towarzysz rodzinnych spacerów. - Smok Sportowiec (Ul. Marszałka Piłsudskiego 27, przy Towarzystwie Gimnastycznym „Sokół”)
Pręży muskuły, inspiruje do aktywności. Klasyczny krakowski heros fitnessu.
- Smok Lekarz (Ul. Kopernika 40, przed Katedrą Chirurgii Collegium Medicum UJ)
Ze stetoskopem i powagą – dba o zdrowie wszystkich smoków. - Smok Astronom (Ul. Kopernika 27, przy Ogrodzie Botanicznym)
Wpatrzony w niebo – marzyciel z teleskopem, który przypomina o Koperniku. - Smok Lajkonik (Skwer Konika Zwierzynieckiego, przy Moście Dębnickim)
Barwny, folklorystyczny. Nawiązuje do jednego z najstarszych krakowskich zwyczajów. - Smoczyca Przekupka (Plac na Stawach, przy ul. Filareckiej i Senatorskiej)
Z koszykiem pełnym lokalnych towarów – kwintesencja krakowskiej handlarki. - Smok Romantyk (Kładka Ojca Bernatka, od strony ul. Nadwiślańskiej)
Idealne miejsce na randkę i… selfie. Smok z sercem. - Smok Emausowy (Ul. Kościuszki 88, przy Klasztorze Norbertanek)
Nawiązuje do tradycyjnego jarmarku odpustowego na Salwatorze. - Smok z Literą K (skrzyżowanie ul. Krakowskiej i Rybaki, przy Moście Piłsudskiego)
Z wielką literą 'K’ – jak Kraków, kultura, kawa i… krok dalej. - Smok zjeżdżający z górki (Skwer Husarskich, ul. Księcia Józefa/Jodłowa/Skibowa)
Beztroski i zabawny – przypomina o dzieciństwie na sankach. - Smok z Mikrofonem (Skwer Kory Jackowskiej, róg ul. Fałata i Prusa)
Mikrofon w łapce – gotów na wywiad lub koncert. Artysta dźwięku. - Smok Fotograf (Ul. Rakowicka 22a, przy Muzeum Fotografii im. Walerego Rzewuskiego)
W wiecznym pogoni za najlepszym kadrem. Dla fanów analogów i cyfry. - Smok Muzyk (Ul. Fałata, w pobliżu Błoń i ul. Focha)
Instrument pod łapką, dźwięk w sercu. Smoczy bard Krakowa. - Smok z Metrem (Ul. Kopernika 9, przy Kościele Św. Mikołaja)
Nawiązanie do nauki i dokładności – pełen precyzji i klasy. - Smok Żołnierz CK (Rondo Mogilskie, przy Bastionie V Lubicz – Twierdza Kraków)
W hołdzie żołnierzom C.K. Armii. Smok z historią w tle. - Smok przy ZOO (Ul. Kasy Oszczędności, przy wejściu do ZOO Kraków)
Naturalne środowisko? Raczej smocza dżungla! - Smok Stradomski (Ul. Stradomska 12-14, dziedziniec Hotelu Stradom House)
Elegancki, z klasą. Smok ze szlachecką manierą.
Każda z figurek ma ok. 60 cm wysokości, powstała z brązu i została stworzona z myślą o konkretnej lokalizacji – zawsze związanej z motywem danego smoka. To nie przypadkowe dekoracje – to opowieści wpisane w miejską przestrzeń.
Kto stoi za smoczą rewolucją?
Pomysłodawczynią projektu „Smok co krok” była Anna Jakubiak (krakowianka zainspirowana wrocławskimi krasnalami), ale za jego realizacją stoi sztuka z najwyższej półki.
Następnie projekty plastyczne stworzyli mistrzowie polskiej satyry – Andrzej Mleczko i Edward Lutczyn. Potem ich charakterystyczne kreski przełożyli na rzeźbę prof. Jan Tutaj i dr Jacek Dudek z krakowskiej ASP. Ostatecznie każdy smok ma indywidualny charakter, a jego lokalizacja to nie przypadek – smocze figurki komentują przestrzeń, wpisują się w nią, a czasem zupełnie ją redefiniują.
Smoki jako nowy magnes Krakowa
Projekt zrodzony z pasji mieszkańców i sfinansowany z Budżetu Obywatelskiego szybko stał się turystycznym hitem. Szlak łączy pokolenia, przyciąga rodziny i promuje miejsca, które nie zawsze trafiają na klasyczne listy „must-see”.
Smocze rzeźby to też idealny pretekst, by odkrywać mniej znane dzielnice: Podgórze, Plac Axentowicza, Park Jordana czy Park Bednarskiego. A przy okazji… złapać mnóstwo świetnych zdjęć do mediów społecznościowych. To nowa jakość miejskiej gry terenowej.
Podążanie Smoczym Szlakiem to nie tylko zabawa, ale nowy sposób poznawania miasta. Nie przez podręcznikowe daty, ale przez interakcję, ruch i uśmiech. Każda figurka to odkrycie, każda lokalizacja to pretekst do zejścia z utartego szlaku.
